ดวงแรกแห่งแผ่นดิน 6 รัชสมัยในดวงตรา

Last updated: 7 Aug 2017  |  1372 Views  | 

ดวงแรกแห่งแผ่นดิน 6 รัชสมัยในดวงตรา

ในอดีตที่การติดต่อสื่อสารยังยากลำบาก มนุษย์คิดค้นวิธีการส่งข่าวสารหากันให้ง่ายขึ้น หนึ่งในนั้นคือการส่งจดหมาย กล่าวเฉพาะประเทศไทย เมื่อวันที่ 4 ส.ค.2426 พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้า เจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 5) ทรงสถาปนากิจการไปรษณีย์ นับเป็นครั้งแรกที่ประชาชนสามารถส่งข่าวสารหากันสะดวกสบายและเป็นระบบมากขึ้น

โดยแสตมป์ชุดแรกของไทย มีชื่อว่า “ชุดโสฬส” ซึ่งเป็นหน่วยเงินที่ใช้ในสมัยนั้น นอกจากการใช้งานแล้ว แสตมป์ยังเป็นของเก็บสะสม และจัดทำเพื่อเป็นที่ระลึกในวาระต่างๆ


เนื่องในโอกาสวันเฉลิมพระชนมพรรษาสมเด็จพระเจ้า อยู่หัวมหาวชิราลงกรณ บดินทรเทพยวรางกูร 28 กรกฎาคม บริษัท ไปรษณีย์ไทย จำกัด (ปณท) จัดนิทรรศการพิเศษเพื่อเฉลิมพระเกียรติ โดย จัดแสดงแสตมป์ที่เกี่ยวเนื่องกับสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมหาวชิราลงกรณ บดินทรเทพยวรางกูร รวมทั้งแสตมป์พระบรมฉายาลักษณ์ชุดแรกของ 5 รัชกาลก่อน ในชื่อนิทรรศการ “ดวงแรกแห่งแผ่นดิน 6 รัชสมัยในดวงตรา” พร้อมเปิดขายตราไปรษณียากรที่ระลึก ดวงแรกแห่งรัชกาลที่ 10 เป็นวันแรก มีประชาชนสนใจเข้าคิวต่อแถวซื้อกันอย่างล้นหลาม



นิทรรศการแบ่งการจัดแสดงออกเป็น 6 ชุด ชุดที่ 1 การแสดงแสตมป์ชุด “ปฐมบทตราไปรษณียากร” แสตมป์ที่ถือเป็นจุดเริ่มต้นของไปรษณีย์สยาม ในสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5, ชุดที่ 2 ชื่อชุด จาก Tical มาเป็น Bath ในสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 6, ชุดที่ 3 ชุด “ประชาธิปกฉลองกรุง” แสตมป์ชุดแรกในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว, ชุดที่ 4 ชุด “สมโภชยุวกษัตริย์” ในสมัยรัชกาลที่ 8 จัดพิมพ์ที่โรงพิมพ์กรมแผนที่ทหารบกในประเทศไทย เนื่องจากอยู่ในสมัยสงครามโลกครั้งที่ 2, ชุดที่ 5 ชุด “สยามนามประเทือง” ในรัชกาลที่ 9 และ ชุดที่ 6 ในรัชกาลที่ 10 “สืบสานพระราชบิดา”



ภายในงานจัดเสวนา เรื่อง “6 รัชสมัย ในดวงตรา” ให้ผู้ที่สนใจรับรู้เรื่องราวแสตมป์ดวงแรกในแต่ละรัชกาล โดยผู้เชี่ยวชาญเรื่องแสตมป์


เริ่มจาก นายเมธินทร์ ลียากาศ อดีตพนักงานและผู้บริหารไปรษณีย์ไทย 3 ที่คร่ำหวอดในวงการแสตมป์ไทยมากว่า 40 ปี กล่าวว่า แสตมป์ชุดโสฬส ในสมัยรัชกาลที่ 5 เป็นพระบรมฉายาลักษณ์พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ผินพระพักตร์เบื้องซ้ายภายในวงกรอบรูปไข่ ตัวหนังสือและตัวเลขใช้อักษรและเลขไทยล้วน ด้านหลังไม่มีกาวและไม่มีลายน้ำ



หลังจากในสมัยรัชกาลที่ 5 มีการออกแสตมป์ทั้งหมด 6 ชุด 50 แบบ ที่ออกมาน้อยส่วนหนึ่งเนื่องจากขั้นตอนและกระบวนการพิมพ์ในการทำแสตมป์ต้องใช้เวลานาน แสตมป์ที่ออกมาแต่ละชุดจะมีความแตกต่างหลากหลาย ในช่วงแรกจะเป็นพระบรมสาทิสลักษณ์ของพระมหากษัตริย์และพระบรมวงศานุวงศ์ รวมถึง สิ่งที่เกี่ยวข้องกับสถาบันพระมหากษัตริย์ เช่น ครุฑ ฉัตร หรือพระ ที่นั่งต่างๆ



ผู้คร่ำหวอดในวงการแสตมป์ กล่าวต่อว่า ในสมัยรัชกาลที่ 6 เริ่มจัดทำแสตมป์เป็นที่ระลึกในวาระต่างๆ และเริ่มนำภาพอื่นมาใช้เป็นแบบเพิ่มมากขึ้น แสตมป์ชุดแรกในสมัยนี้มีชื่อชุดว่า “เวียนนา” เนื่องจากจัดพิมพ์ที่กรุงเวียนนา ประเทศออสเตรีย ส่วนในสมัยรัชกาลที่ 7 มีแสตมป์ที่สำคัญและน่าสนใจคือ “ชุดประชาธิปก” ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้จัดประกวดออกแบบแสตมป์ขึ้นเป็นครั้งแรก ผู้ชนะคือขุนเทพลักษณ์เลขา ได้รับรางวัล 500 บาท ในรัชกาลนี้จัดพิมพ์แสตมป์ 2 ชุด 33 แบบ



“การสะสมแสตมป์มาเฟื่องฟูในช่วงในหลวงรัชกาลที่ 9 โดยตลอด 70 ปีแห่งการครองราชย์ มีการจัดพิมพ์แสตมป์ทั้งสิ้น 1,090 ชุด 3,201 แบบ ส่วนหนึ่งที่ทำให้มีการพิมพ์แสตมป์จำนวนมาก เนื่องจากผู้บริหารไปรษณีย์ในช่วงนั้นได้ไปศึกษาที่ต่างประเทศ และเห็นความนิยมในการสะสมแสตมป์ จึงนำมาปรับใช้ในไทย โดยปีหนึ่งมีการออกแสตมป์สูงถึง 10-30 ชุด”

“ก่อนมาถึงในสมัยรัชกาลที่ 10 ในปัจจุบัน แสตมป์ไทยเคยบันทึกวาระเกี่ยวเนื่องกับสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมหาวชิราลงกรณ บดินทรเทพยวรางกูร เมื่อครั้งทรงเป็นสมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร มาแล้ว 10 ชุด ในจำนวนนี้เป็นชุดที่ระลึกฉลองพระชนมายุ 4 ชุด ได้แก่ ชุดฉลองวันพระราชสมภพ ครบ 4 รอบ, 50 พรรษา, 60 พรรษา และ 64 พรรษา” นายเมธินทร์กล่าว



ด้าน นายเจนวิทย์ อภิชัยนันท์ แฟนพันธุ์แท้แสตมป์ไทย 3 สมัย กล่าวว่า สำหรับแสตมป์ในสมัยรัชกาลที่ 8 เกือบทั้งหมดในรัชสมัยนี้จัดพิมพ์ที่โรงพิมพ์กรมแผนที่ทหารบกในประเทศไทย เนื่องจากอยู่ในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 โดยมีแสตมป์ “ชุดบางปะอิน” เป็นชุดแรกของรัชกาล นอกจากนี้ยังมีการจัดพิมพ์แสตมป์เพื่อใช้เฉพาะใน 4 รัฐที่ได้คืนจากอังกฤษ คือ ไทรบุรี กลันตัน ตรังกานู และ ปะลิส ชื่อว่า “ชุดสี่รัฐ” ใช้หน่วยเงินเป็นเซนต์ในการซื้อขาย ในรัชกาลนี้จัดพิมพ์แสตมป์ทั้งหมด 8 ชุด 27 แบบด้วยกัน

จากวันนั้นมาถึงขณะนี้ผ่านมาแล้ว 134 ปี แสตมป์ไทยมีมาแล้วกว่าพันชุด มากกว่า 3,000 แบบ ด้วยจำนวนพิมพ์หลายพันล้านดวง ร่วมย้อนอดีตจนถึงปัจจุบันผ่านการบันทึกเล่าเรื่องราวในรูปแบบแสตมป์ วันนี้ถึง 31 สิงหาคม บริเวณโถงชั้นล่าง อาคารไปรษณีย์กลาง บางรัก

Cr.https://www.khaosod.co.th/lifestyle/news_464541

Powered by MakeWebEasy.com
This website uses cookies for best user experience, to find out more you can go to our Privacy Policy  and  Cookies Policy